Sonntag, 14. Juni 2009

Sinirotesi Yokluk


Sinir tanimayan doktorlar dernegi...buradan lutfen... Dunyada catismalar sonucu evsiz kalan ve gocebe durumunda bulunan insanlara saglik, lojistik gibi yardimlarda bulunmayi amacliyor.

Yasam standartlarinin zaten cok dusuk oldugu ulkeler bir de buna ilaveten catismalar icinde bulunduklarinda bu insanlar icin sonuclar daha da vahim hale geliyor. Besin ihtiyaclarinin bile karsilamakta zorlanan bu insanlar bir de goc etmek zorunda kaldiklarinda durum cidden el atilmayi gerektiriyor.

Bir arkadasim da bu organizasyonda yardimci oluyor ve bugun bu konu uzerine yaptiklari bir sergiyi ziyaret ettim. Burada goce zorlanan insanlarin hangi kosullarda bulunduklari, nerelerde yatip, nasil temel ihtiyaclarini giderdikleri gosterilmeye calisilioyor. Insanlarin yasadiklari bu dram birebir nesneleriyle anlatildiginda daha da vurucu hale geliyor. 20 kisinin yasadigi cadirlar cift kisilik bir yatak buyuklugunde oldugunu bilmek hayret verici olabiliyor. Kisi basina standart dagitilmasi gereken gunluk su miktari 20 litre ve bunun 5 litrenin altina dusmemesi gerekiyor. Avusturyada kisi basina su tuketimi 150 Litre. Su dagitimi her zaman cok uzak mesafelere gerceklestirilemiyor ve bu is de cogunlukla kadinlara ve kiz cocuklarina dusuyor. Belgesellerde gordugunuz gibi, 20 litrrelik bir su bidonu kafanin uzerinde bir saatlik yolda tasinabiliyor. Su dagitimi masrafli ve zahmetli ama en onemli hizmmetlerden biri. Sizin bir ogunde yiyeceginiz yemek orada bir gunluk olarak dagitiliyor. Un, hububat, yag, su, seker, misir belirli gramajlarda kisi basina dagitiliyor. Gunluk 2200 kcal lik yiyecek herkese karne hesabi dagitiliyor. Yemek yapmanin kisitli oldugu yada kosullarin zor oldugu durumlarda bir gunluk butun gerekli besinleri ihtiva eden biskuviler daigtiliyor. Sekli biraz helvayi andiriyor ve bir gunluk bir kutu yaklasik alti adet 1 cm kalinliginda biskuviden olusuyor.

Diger onemli konu da hastaliklar ve hijyen. Tum hastaliklarin en basit sekilde tedavileriyle beraber anlatildigi kitapciklar hazirlanmis. Oraya giden gonullu personel sayisi hicbir zaman yeterli olamadigi gibi oradaki insanlarin da egitilmesi gerekiyor. Bunun disinda bu insanlarin buyuk cogunlugu okuma yazma bilmiyor ve uyari, yonlendirme gibi tum isaretleyiciler resim uzerinde anlatilmasi gerekiyor. Sinekler en buyuk hastalik tasiyicisi olduklarindan onlarla mucadele edecek ilginc yontemler de gelistirilmis. Mesela bir sinek turu icin yapilan bir tuzak, sinegi ceken mavi ve onu yakalayan siyah renkli kumas parcalari ve uzeri kapanmis bir tulden olusuyor. Alaturka tuvaletlerin seramik olarak bildigimiz hali plastikten uretilmis ve bu sekilde portatif tuvaletler hazirlanabiliyor. Burada da yine tulden yapilma bir sinek yakalyicisi sineklere karsi etkin koruma olarak kullaniliyor.

Kolera, sitma gibi hastaliklar tabii ki de en korkulani. O yokluk ve pislik icerisinde bu hastalar icin karantina bolgeleri yapilmak zorunda. Sorun hastaligin iyilestirilmesinden ziyade cok hizli bir sekilde yayilip mudahale edilemeden insanlarin olmesi. Bugun uc kiside rastladiginiz kolera yarin ucyuz, bir gun sonra da ucbin kiside gorulebiliyor. Insanlar gunde 10 litre su kaybedecek sekilde ishal oluyor ve tuvalete gitmek imkansiz hale geldiginden yataklara delik aciliyor ve alta bir kova konuluyor. Serum ve su destegi en onemli tedavi elemani. Asilar tabi en cok dikkat edilmesi gerekeni. Cok pahalilar ve soguk hlde bekletilemk zorunda. Belki yiyecek ve diger tum ihtiyaclardan en pahalisi.