Sonntag, 6. September 2009

Matrix has you sir Murphy

Samuell Beckett’in Murphy’si ve Wachowsky Brothers in Matrix i.. Baglanti nerede, iliski neredeydi? Murphy’s Bed... Morpheus, Trinity College...Hepsi Burada...
Matrix filminin konusu ve ne anlatmak istedigi her zaman buyuk merak uyandirmistir. Herkes bu filmle ilgili kendine gore bir sekilde aciklama ariyordu. Murphy romani bu filmin aciklamasi, belki de Filmin cikis noktasiydi? Bu fikir ilk gecen yil Murphy romanini okudugumda aklima gelmisti. En son gecen gun romani tekrar okudugumda artik pek suphem kalmamisti. Her ne kadar internette bu konuda direkt iliski kuran bir bilgi bulamasam da bazi ayrintilar teorimi iyice guclendirmisti. Kitabin 6 kismini okursaniz, kafanizda filmle ilgili zaten cok bir suphe kalmayacaktir. Gelelim simdi aradaki baglantilara...
Kahramanimiz Murphy nin hayattaki en buyuk zevki kendisini ciplak bir sekilde yatagina (tam olarak yatak da denemez, bir cesit koltuktur bu )baglayip tamamen ruhsal bir butunluk yakalamaktir. Kendisini en mutlu hissettigi an iste bu bedeninden tamamen siyrildigi andir. Kitabin 6. bolumu, ki Beckett daha ilk bolumde bu 6. kisim icin vurgu yapar, sanal dunyanin bize guzel bir tanimini yapar.
Murphy’s Bed...Sighle Kennedy tarafindan Beckett in bu romani hakkinda yazilmis bir inceleme kitabidir. Kitaba buradan ulasabilirsinz. Kitabin 212. Sayfasinda su aciklayici paragrafi bulacaksiniz..
“But the difference between the rational sphere of Beckett’s early and mental sphere of Murphy is most strikingly shown in the third zone of dark. This third zone, as described in Beckett’s early essay, is only an untheological version of Dante’s Hell (“the static lifelessness of unrelieved viciousness”)-the negative counterpart of any of “two broad qualities.”
In Murphy, this third zone of dark seems an obvious antithesis for hero’s first zone of lumionus morphé. It contains “nothing but forms becoming, without love or hate or any intelligible principle of change.” In this dark, Murphy seems to find the contemplative selflessness which Dante found in the realms of light: he is not “free, but a mote in the dark of absolute freedom.” The third zone, where Murphy lacks all will of his own, is not inhabited by any identifiable persona. Murphy, reduced to the status of “ a missile without provenance or target,” becomes here a mere construct of dead animisms: “ Matrix of surds.”
...Murphy, as the proposed persona of Time, seems to reflect this sense that time’s proper place is increasingly in the “ dark zone of the mind”

Yukaridaki alinti aslinda filmin cikis noktasiyla ilgili bilgiler veriyor. Gelelim simdi filmdeki karakterlere.

NEO : Alintidaki son paragraf sanirim bir ipucu verebilir bu konuda.

Morpheus : Murphy veya daha iyi tanimlamayla morphé

Trinity : Trinity College ( Beckett in mezun oldugu kolej, Trinity nin filmdeki pozisynu kadar yazara bir saygi durusu da olabilir)

Bu belki suan icin ayaklari yere basmayan bir teori de olabilir. Ne fark eder ki? Bence yine de eger bu film ile ilgili akliniza takilan birseyler varsa, bir de bu kitabi okuyun.

Freitag, 4. September 2009

Forman icin oynas

Ters iliskilere acik her turlu ruhsal bunalim. Tersten bir ruhsal iliski ve paraven sirketler... Stockholm sendromu ve her daim nesiller icin aciklamasi. Acilanlar, kapananlar ve orada oylece birakilanlar... Erken yatarim erken kalkarim, bir yumurtayi sutle cirparim... Erkenden olen, kimse duymadan ortalikta gezinen bu ruhlar. Itaatkar ve edilgen... Yapilacak isler... Dunya sizsiz olamaiyor, am siz farkinda olmadan hicbirrseyden kopamiyorsunuz. Itaatkarlar ve bunlara yeter diyen efendisizler... Ters bunalimli akim kapasitoru. Bu gucle zamanda yolculuk yapti McFly. Gecmise mazi diyenler ve geride kalan gaziler. Zamani egenler... Dikkat et, eger cok egersen en yakinindaki delige sokabilirsin. Bu bir basketbol oyunu ise sayi alirsin, kazanirsin, eger bir mecaz-i mürsel se, karamursel sepeti olursun. Sec oyununu, takimini ve formani... Forman icin oyna...

Ne olur aksak aksak bakma oyle

Ceza muhakemeleri usulu kanunu...Karsilasinca insan, durkasayiveriyor bir an icin. Usule uygun davranis, usule uygun bir pesrev. Aksayan davranis karsiligi degildir aksayan ritmin. Makam nedir bilinmiyor ama rititm az cok belli. Aksayan bir ritim yoktur ve var olan ritmi aksatan bir bestecidir. Sarki her daim guzeldir ve guzelligi yaratan da bu aksayistir bazi bazi. Kanun calar bestekar ne dilerse. Ve ask ne kadar yogunsa bunun kanunu yazmak o kadar zordur. Aksatmak gerekir bazi duzeni ki ask daha bir yogun yasansin. Muhakeme etmek gerekir burada aksayan ask ve aksayan ritm arasindaki ritmi. Bu ritim ne sekilde bozulmussa, cezasi o kadar agir olacaktir.

Tum baliklar icin tesekkurler

Atom numarasi 1 olan element. Sen ne karmasik birseysin. Atom numarani ogrenmek insanoglu icin binyillarca sure aldi. Ve sonunda senin hakkinda ogrendigimiz en detayli bilgi de bu oluyor. Sadece bir sayisi. Ne farki var ki bunun 42 sayisindan. Sorulari burada ben sorarim... Her ortamin horozu boyle konusur. Nihai sorulari kim soracak peki? Bu muydu peki insanoglunun sorusu? Peki cevap 1 se ne olacak? Insanlar ayni sekilde mutluydu, ayni sekilde birbirlerini olduruyor ve ayni sekilde hayatta kalmaya calisiyordu seni tanimadan once. Bir numarali atomu tanimak ne degistirdi ki hayatimizda? Ya bir gun tesekkur ederek cekip gidecekse her canli tek tek? Ve cekiliyorlar zaten hayatimizdan her gun, her ne kadar biz bunu bilimsel makalelerin yillik canli turleri bilancolarindan gorsek de. Sonunda tanriyla basbasa mi kalacagaiz? Yalniz, bizbize, hicbir sekilde rahatsiz edilmeden. Cevabi biliyorsak soruyu soracagiz, soruyu biliyorsak cevabi alacagiz. Mutlu, mesut olacagiz ve sadece biz kalacagiz.

Vienna Calling

Kokaine bagimli uretken ile uretkene bagimli tuketen arasindaki ilginc bir hiyerarsi sozkonusudur bazi meslek gruplarinda. Gucunu tozdan alan bunyeler algi kapisinin onunde beklemekte israr eden dinleyicileri bu sekilde sollamis da olabilecektir. Yapraklarla yellenen tanrilara meyve tabaklarinda sunulacak gerceklikken, jiletle cizilmis bir yoldaki yapraklarin uzerindeki Euphorie.

Araba ile benzin benzerlik asagidaki siklarin hangisinde dogru olarak verilmistir? Kokain ve Dr. Manhatten misali bunyeler mi?

Kapinin ardindaki siradisi gerceklik kendini gostermekte israrcidir ama bir araca da ihtiyac duyar. Isik tanrisi apollon ve isiksiz yasayan yarasalar. Onunu goremezler ve bunu dert etmez yarasalar. Ama her sabah ayni otobuse biniyorsaniz icindekileri de bir sekilde taniyorsunuz demektir. Tabutta rovasataya kalkan korkuluk ve bir de süt sisesinde yilan olsam diyen amelsizler. Yikan, yilan, dolan, tuzlaninca eriyen sumuklu bocekmisin? Tuzdan kaleler orursen onlerine gelemezler bir adim ileriye. Kargalar bile bilir sizin insana benzediginizi. Yaklasamazlar yaniniza. Her ne kadar bir bostanda kargalar tarafindan adam yerine konulsaniz da, bir bahcede sumuklu boceklere karsi tuz kadar bile etkili olamazsiniz.

Algi kapilarindan iceriye suzulen yarasalar ve kapilarda beklesen yalnizlar ve kose baslarindaki aynasizlar. Et, kemik, kan, revan ve digerleri... Arka bahcede kopeklerin beslendikleri digerleri... Ac kapiyi bezirgan basi... Verecek bir sey yok, alacaklarin pesisira ciglik cigliga yon ariyorum. Falco bitti, ne Amadeus var, ne de kokain. Vienna calling ama ben kacmak isterim. Burda kapilar kapanmis.